جایزه ملی کتاب آمریکا 2025 با یادآوری وقایع دو سال گذشته در غزه و نسلکشی صورتگرفته، برگزیدگان خود را در بخشهای داستان و غیرداستان معرفی کرد. این جایزه که یکی از معتبرترین جوایز ادبی جهان محسوب میشود، در سالهای اخیر با تمرکز بر مسئله غزه و تلاش نویسندگان برای رساندن صدای مردم فلسطین، توجهات زیادی را به خود جلب کرده است.
در مراسم امسال، ربیع علمالدین برای رمان «داستان واقعی راجا گولبی و مادرش» برنده جایزه بخش داستان شد. این رمان به روایت شش دهه از زندگی یک خانواده لبنانی در بستر تاریخ پرفراز و نشیب این کشور، از جمله جنگ داخلی و بحران اقتصادی میپردازد. علمالدین در سخنرانی خود به غزه و آمریکا اشاره کرد و با ذکر دو ویدئو از خشونت علیه مهاجران و بمباران کمپ آوارگان فلسطینی، خواستار توجه بیشتر به فجایع انسانی شد. او تأکید کرد که نویسندگان باید در برابر این مسائل بایستند و بگویند: «کافی است.»
جورج ساندرز، یکی دیگر از برگزیدگان، در سخنان خود به تفکر استبدادی حاکم بر جهان اشاره کرد و گفت: «قلدرها و مستبدها همیشه مطمئن هستند، اما هنرمندان با پذیرش حالت ندانستن، کمتر دچار توهم میشوند و در نتیجه رنج کمتری ایجاد میکنند.»
عمر العقاد، برنده بخش غیرداستانی برای کتاب «روزی، همه همیشه مخالف این خواهند بود»، نیز در سخنانش به مسئله غزه پرداخت. این کتاب که به واکنش غرب به جنگ اسرائیل علیه غزه میپردازد، تلاش دارد تحلیل سیاسی را با روایت شخصی ترکیب کند. العقاد با اشاره به سختیهای نوشتن درباره نسلکشی، از حمایت مالیاتی و سیاسی برخی نمایندگان غربی از این فجایع انتقاد کرد.
کتاب العقاد که اولین اثر غیرداستانی بلند اوست، به بررسی شکاف میان آرمانهای یک ملت و واقعیت سیاستهای جهانی میپردازد. منتقدان این کتاب را به دلیل وضوح و استدلالات اخلاقی قوی تحسین کردهاند. العقاد در این اثر، نامهای به غرب نوشته و از گسست میان ارزشهای ادعایی و عملکرد واقعی آن سخن گفته است.
این کتاب در میان خوانندگان نیز بازتاب مثبتی داشته و بسیاری از مخاطبان آن را محکومیتی علیه سیاستهای ریاکارانه غرب دانستهاند. یکی از خوانندگان عنوان کرده که رسانههای غربی در تلاش برای محو فلسطین و شهروندان آن، پشت چهرهای با فضیلت پنهان شدهاند. مخاطب دیگری نیز این اثر را نقدی تند بر سیاستمداران غربی دانسته که اخلاقیات را قربانی منافع شخصی میکنند.
