محمد محسن صدر، رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران و معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، در مراسم امضای تفاهمنامه همکاری با ستاد آبادانی و پیشرفت ۴۰۴۰ منظومه روستایی اعلام کرد که مطالعه هفت زیستبوم دولت دیجیتال آغاز شده و دانشگاههای برتر کشور در این فرآیند مشارکت دارند. فاز اول این مطالعات به زودی به پایان میرسد و مراحل بعدی نیز در حال شروع است. اولویتبندی این زیستبومها بر اساس ابلاغیه رئیسجمهور انجام شده و موضوعاتی مانند لجستیک، زنجیره تأمین، انرژی، مالی و مالیاتی، کشاورزی و آموزش در اولویت نخست قرار گرفتهاند. برخی دیگر از زیستبومها نیز در اولویت بعدی هستند.
صدر پیشنهاد کرد که یک سازوکار هماهنگ ایجاد شود تا مردم فقط با یک نهاد هماهنگکننده در ارتباط باشند و گردش اسناد و اطلاعات بهصورت الکترونیکی بین دستگاهها انجام گیرد. همچنین پیشنهاد شد که زیستبوم روستا نیز در اولویت قرار گیرد. با توجه به فعالیتهای اثرگذار در حوزه توسعه محله و روستا، این پیشنهاد بسیار قابل تأمل است. میتوان زیستبومی اختصاصی برای روستا تعریف کرد که همه ابعاد را در برگیرد و نقشهای محوری را مشخص کند تا از دوبارهکاری جلوگیری شود. در سایر زیستبومها نیز همین رویکرد دنبال میشود.
صدر افزود که در دولت چهاردهم، دستگاهها هماهنگی لازم برای اجرای پروژه را دارند. وی حضور و محوریت بخش خصوصی را از ویژگیهای برجسته این طرح برشمرد و اظهار داشت که هر اکوسیستم به یک شرکت پروژه تبدیل میشود که بخش خصوصی در کنار ذینفعان دولتی زیستبوم را تشکیل میدهند. این رویکرد مانع از افزایش وزن دولت و کاهش چابکی سیستم میشود.
علی آقامحمدی، رئیس گروه اقتصادی دفتر مقام معظم رهبری، زیستبومها را مدلی نوین برای سازماندهی جامعه دانست و بر لزوم بازنگری در ساختار حکمرانی و مشارکت مردم در تصمیمگیریها تأکید کرد. وی ایجاد زیستبوم دیجیتال روستایی را کلید توسعه پایدار و جلوگیری از مهاجرت دانست و با انتقاد از مدلهای توسعهی بالا به پایین، اظهار داشت که فناوری و دیجیتال میتواند ظرفیتهای پنهان روستا را روشن کرده و خدمات، کسبوکار و زندگی مردم را در سطح محلی سازماندهی کند. آقامحمدی پیشنهاد داد تا با طراحی مدلهای اجتماعی و اقتصادی جدید از پایین به بالا و با آموزش و توانمندسازی اهالی روستا، شبکههای محلی فعالتری شکل گیرد. وی گفت که نباید منتظر حرکت دستگاههای بزرگ باشیم، بلکه باید از دل نیازهای مردم محلی، خدمات را دیجیتال کنیم تا همه سود ببرند.
همکاری در اجرای طرحهای پایلوت و ارائه بازخورد میدانی از عملکرد آنها، تأمین دادهها و اطلاعات مورد نیاز برای طراحی و توسعه سامانهها و پلتفرمهای حمایتی و همکاری در آموزش، ترویج و فرهنگسازی استفاده از فناوری در کسبوکارهای روستایی از جمله مواردی است که در مراسم عقد تفاهمنامه زیستبوم روستایی مورد تأکید قرار گرفتند.
