دونالد ترامپ سالهاست که با تهدیدهای قضایی و طرح شکایت علیه رسانههایی که پوشش خبریشان مورد پسند او نیست، بر آنها فشار وارد میکند. پس از بازگشت به قدرت، چندین شبکه تلویزیونی و شرکت فناوری آمریکایی برای حلوفصل پروندههای مشابه، میلیونها دلار پرداخت کردهاند. اکنون رئیسجمهور آمریکا این کارزار را به سطح جهانی گسترش داده و با عبور از مرزهای کشور، شبکه بیبیسی را به شکایتی به ارزش یک میلیارد دلار تهدید کرده است.
موضوع این تهدید، پخش یک قسمت از برنامه مستند پانوراما است که بیش از یک سال پیش از طریق آن، سخنان ترامپ در سخنرانی ۶ ژانویه ۲۰۲۱ در واشنگتن تحریف شده بود. وکیل ترامپ بیبیسی را متهم کرده که با تدوین گزینشی این سخنان، القا کرده است ترامپ هوادارانش را به «جنگیدن تا پای جان» در برابر کنگره ترغیب کرده؛ ساعاتی پیش از وقوع شورش مرگبار در پایتخت آمریکا. در پی این جنجال، دو مقام ارشد بیبیسی – شامل تیم دیوی، مدیرکل، و دبورا ترنس، مدیر خبر – از سمت خود استعفا دادهاند.
وکیل ترامپ ادعا کرده که پخش این برنامه، به موکلش «آسیب مالی و حیثیتی عظیم» وارد آورده و حتی آن را ناقض قوانین ایالت فلوریدا میداند؛ هرچند سرویسهای اصلی پخش بیبیسی مانند iPlayer و BBC One در آمریکا در دسترس نیستند. بیبیسی در بیانیهای رسمی اعلام کرده که نامه حقوقی تیم ترامپ را بررسی خواهد کرد و در زمان مناسب پاسخ لازم را خواهد داد.
این رویداد، تازهترین گام در کارزار ترامپ برای تحت فشار قرار دادن رسانههایی است که گزارشهای انتقادی از او منتشر میکنند. هرچند بسیاری از تهدیدهای حقوقی او تاکنون به شکایت رسمی منجر نشده، اما خبرنگاران تأکید دارند که همین تهدیدها تأثیر بازدارندهای بر پوشش رسانهای داشته و آن را محدود کرده است. ترامپ در برخی موارد نیز شکایت را تا پایان پیگیری کرده و به نتیجه رسانده است. از زمان پیروزی مجدد او در انتخابات سال گذشته، چندین شرکت رسانهای و فناوری با پرداخت مبالغ هنگفت به مصالحه رضایت دادهاند؛ برخی از آنها در آن زمان به تأیید دولت ترامپ برای پروژههای تجاری خود نیاز داشتند.
برای نمونه، در ماه جولای، شرکت پارامونت – مالک شبکه CBS – برای خاتمه شکایت ترامپ در تگزاس، ۱۶ میلیون دلار پرداخت کرد. این شکایت مربوط به تدوین مصاحبه برنامه «۶۰ دقیقه» با کامالا هریس، معاون رئیسجمهور وقت، بود. کارشناسان حقوقی این پرونده را کاملاً بیاساس میدانستند، اما پارامونت برای جلوگیری از تنش در فرآیند ادغام با شرکت اسکایدنس مدیا، به مصالحه تن داد. ترامپ سال گذشته نیز از شبکه ABC – زیرمجموعه دیزنی – به دلیل اظهارات مجری آن، جورج استفانوپولوس، شکایت کرد و در نهایت ۱۵ میلیون دلار دریافت نمود.
با احتساب تسویهحسابهای مالی با ABC، CBS، متا (فیسبوک) و یوتیوب (گوگل)، ترامپ تاکنون بیش از ۸۰ میلیون دلار از این پروندهها به دست آورده است. با این حال، بیبیسی – برخلاف شبکههای تجاری آمریکایی – نهادی مستقل است و با بودجه عمومی اداره میشود؛ ویژگیای که آن را بیشتر زیر ذرهبین افکار عمومی قرار میدهد.
وکلای ترامپ همچنین بیبیسی را به «دخالت در انتخابات» متهم کردهاند، زیرا برنامه پانوراما تنها یک هفته پیش از انتخابات ریاستجمهوری ۵ نوامبر ۲۰۲۴ پخش شده بود. سخنگوی تیم حقوقی ترامپ به روزنامه گاردین گفته است: «رئیسجمهور ترامپ به پاسخگو کردن کسانی که دروغ، فریب و اخبار جعلی پخش میکنند، ادامه خواهد داد.»
